فکرِ پیدا کردن کار در ترکیه برای بسیاری از افراد ترسناک است؛ از روبهرو شدن با فرهنگی تازه گرفته تا تلاش برای یافتن شغل و طیکردن مراحل درخواست مجوز. در این مقاله، نگاهی کلی به کار کردن بهعنوان یک خارجی در ترکیه میاندازیم. برای اتباع خارجی، بازار کار ترکیه ممکن است ناامیدکننده به نظر برسد، اما قوانین تغییر کردهاند و اغلب میشنویم که خارجیها ویزای کار دریافت میکنند. در پنج سال گذشته، روند درخواست مجوز کار سادهتر شده و درخواستدادن نیز آسانتر است. پس بیایید ببینیم از پیدا کردن شغل و گرفتن مجوز کار تا سازگار شدن با محیط کار جدیدتان، چه نکاتی را باید بدانید.

به همه مشکلات احتمالی در محیط کار کشورتان فکر کنید و بعد ببینید چطور میتوان آنها را با همکارانی حل کرد که زبان مادری و اخلاق کاریشان متفاوت است. شاید بزرگترین مانع کار گروهی در ترکیه، کنار آمدن با تفاوتهای فرهنگی باشد؛ بهخصوص برای زنانی که در شرکتی مشغول به کار میشوند که سنت مردسالارانه ترکی هنوز در آن رواج دارد.
برای صدها زن شاغل در ترکیه، کار کردن در محیطی که همکارانشان معتقدند جایگاه واقعی آنها در زندگی پشت سینک آشپزخانه است، به مهارتهایی مانند درایت، انضباط شخصی، صبر و مذاکره هوشمندانه نیاز دارد. پیشنهاد نمیکنیم از اصول کاری خود کوتاه بیایید، اما بهتر است پیش از شروع هر شغلی در ترکیه، با ذهنی باز وارد محیط کار شوید و در چند ماه نخست، فقط مشاهده کنید و با شخصیت و باورهای همکارانتان آشنا شوید.
در برخی تفریحگاههای ساحلی تابستانی، بارها و رستورانهایی که مشتریان خارجی دارند، ترجیح میدهند مهاجرانی را استخدام کنند که با معیارها و انتظارات مشتریان از یک محل غذاخوری یا نوشیدنیفروشی آشنا هستند. بااینحال، قوانین و مقررات مربوط به اشتغال خارجیها پیچیده است، هرچند در چند سال گذشته این نظام بازنگری شده است.
اگر بهعنوان یک مهاجر بدون مجوز کار کنید، ممکن است با پیامدهای احتمالی آن روبهرو شوید. کارفرماها گاهی پیشنهاد کار پارهوقت میدهند، اما این کار بیپیامد نیست. کار غیرقانونی ممکن است در ابتدا جذاب به نظر برسد؛ مثلاً خبری از قرارداد یا تعهدات کتبی نیست، اما این وضعیت به زیان هر دو طرف تمام میشود و در بیشتر موارد، تنها کسی که از بهکارگیری نیروی غیرقانونی سود میبرد کارفرماست. از جمله خطرها میتوان به نداشتن حمایت قانونی در صورت وقوع حادثه و نپرداختن حق بیمه و مالیات اشاره کرد. ساعت کاری ممکن است طولانی باشد و در بیشتر تفریحگاههای تابستانی، روز تعطیل هم در نظر گرفته نمیشود.
بدترین حالت این است که یک ماه، هفتهای ۵۰ ساعت کار کنید و هیچ دستمزدی نگیرید. همچنین ممکن است جریمه یا از کشور اخراج شوید و تا ۸ سال اجازه ورود دوباره به کشور را نداشته باشید. وزارت کار و تأمین اجتماعی ترکیه در سال ۲۰۱۰ شمار اتباع خارجیِ شاغل بهصورت غیرقانونی را ۵۰۰٬۰۰۰ نفر برآورد کرد. هرچند این تعداد با سختگیرانهتر شدن مقررات در گذر سالها کاهش یافته، هنوز هم برخی خارجیها حاضرند این خطر را بپذیرند.

با دیجیتالیتر شدن جهان و تبدیلشدن فناوری به بخشی ضروری از زندگی روزمره، برخی مشاغل به افراد امکان میدهند مستقل از مکان کار کنند و آنلاین دنبال کار بگردند. این کار دردسرهای مربوط به تفاوتهای فرهنگی را از میان برمیدارد، اما تصور نکنید که هیچ تعهد قانونیای وجود ندارد. پرداخت مالیات همچنان مطرح است و درباره فعالیت فریلنسری در ترکیه ابهامهایی وجود دارد. ناتالی سایین نویسندهای فریلنسر است که در ساحل منطقه اژه ترکیه زندگی میکند.
ناتالی میگوید: «با اینکه شهروندی ترکیه داشتم، بهنظر میرسید هیچکس از روند دقیق ثبتنام من خبر ندارد، بنابراین مالیات میپرداختم.» او برای انجام کارهایش از یک حسابدار کمک گرفت. حسابدار او را بهعنوان یک کسبوکار ثبت کرد و شماره شناسایی مالیاتی گرفت. بااینحال، حتی آن موقع هم کارها ساده پیش نرفت. «نزدیک پایان روند، هنوز در اداره مالیات سردرگمی وجود داشت، چون مطمئن نبودند من را با چه عنوان شغلی ثبت کنند. حالا میتوانم به آن بخندم، اما کل روند ثبتنام بهعنوان فریلنسر پراسترس است. اگر شهروند ترکیه نبودم، کار سختتر هم میشد، چون آن وقت به ویزای کار هم نیاز داشتم.»
یکی دیگر از مشاغل محبوب برای اتباع تقریباً همه کشورها، تدریس زبان انگلیسی در مدارس است. پس از دریافت مدرک TEFL، فرصتهای شغلی زیادی در مدارس معتبر سراسر کشور وجود دارد؛ بنابراین اگر قصد دارید در یک شهرک تفریحی ساحلی کوچک زندگی کنید، احتمال پیدا کردن مدرسه بسیار کم است. در عوض، شهرهای بزرگی مثل استانبول یا آنکارا گزینههای محبوبی هستند. بیشتر مراکز قرارداد کاری تنظیم میکنند و حقوق کارکنان را بهموقع میپردازند، اما روایتهای منتشرشده در اینترنت از چند معلم ناراضی حکایت دارند که به آنها وعده مجوز کار داده شده، اما هرگز آن را دریافت نکردهاند و در نتیجه از نظر وضعیت استخدامی در موقعیت نامناسبی قرار گرفتهاند. پس خوب تحقیق کنید!
جستوجوی شغل در شرکتهای خارجی مسیر دیگری برای پیدا کردن کار است. استخدام بهعنوان نماینده هتل یا فرودگاه، در میان بریتانیاییها و دیگر اتباع اروپایی که کشورشان بازار گردشگری پررونقی در ترکیه دارد، گزینهای آشناست. بازار رقابتی است، اما اگر پیشنهاد شغلی بگیرید، میتوانید در فصل اصلی گردشگری، از ماه مه تا اکتبر، انتظار کار موقت داشته باشید. همچنین در مناطقی مثل آنتالیا ممکن است قرارداد کاری زمستانی هم دریافت کنید. شاید وسوسه شوید که این کار را فرصتی برای گذراندن تعطیلات همراه با کار بدانید، اما کارفرمایان معمولاً متقاضیان دارای اجازه اقامت را ترجیح میدهند و ساعات کاری طولانی است.
با ویزای توریستی کار نکنید. کارفرمای آینده شما باید از طریق فرایند درخواست آنلاین، برای ویزای کار معتبر ترکیه اقدام کند. نوع ویزای صادرشده—موقت، نامحدود، مستقل یا کارت آبی فیروزهای—به شرایط بستگی دارد. نوع آخر برای مهاجران متخصصی است که از تحصیلات عالی و تجربه حرفهای برخوردارند و در زمینههای علمی و فناوری مشارکت داشتهاند. همچنین، روند درخواست ویزا بسته به اینکه از داخل ترکیه، از خارج از کشور یا برای تمدید درخواست میدهید، متفاوت است و این موضوع بر زمان رسیدگی تأثیر میگذارد.
نکته مهم این است که اشتغال خارجیها در ترکیه، شرکتها را نیز ملزم به رعایت معیارهایی میکند. از جمله اینکه شرکت باید بهازای هر نیروی کار خارجی، دستکم پنج شهروند ترکیه استخدام کرده باشد؛ فروش ناخالص آن نیز باید بیش از ۸۰۰٬۰۰۰ TL باشد و میزان دستمزدهای تعیینشده با توجه به شرایط متفاوت است. (کارفرمایان برای اطلاعات بیشتر میتوانند به وبسایت رسمی اداره کار، خانواده و خدمات اجتماعی مراجعه کنند: ailevecalisma.gov.tr/uigm/genel-bilgiler)

مطالب مرتبط
زندگی در ترکیه: کار در این کشور تنها بخش کوچکی از زندگی روزمره شما خواهد بود. در این مقاله به فرهنگ، سنتها، مانع زبانی، مدیریت مالی، بهترین مکانها برای زندگی و موارد دیگر میپردازیم.

مشاور ارشد
آلکساندرا جیهانوغلو مشاور ارشد در Property Turkey و نویسندهای منظم در موضوعاتی از جمله Citizenship by Investment، مهاجرت، سفر و فرصتهای سبک زندگی در ترکیه است. نوشتههای او بر کمک به خوانندگان بینالمللی برای درک واقعیتهای عملی زندگی، سرمایهگذاری و ساختن آیندهای بلندمدت در این کشور تمرکز دارد.
مشاهده پروفایل کامل نویسنده →
"{{ rec.video.title }}"
