آبنماهای مشهور استانبول از دیدنیهایی هستند که هنگام گشتوگذار در این شهر بزرگ نباید از دست بدهید. در ابتدا بیش از ۱٬۰۰۰ آبنما در سراسر شهر وجود داشت؛ اما بهدلیل بیتوجهی، این تعداد به حدود ۴۰۰ آبنما کاهش یافته است. هر یک از آبنماهای باقیمانده ویژگیها و جلوههای منحصربهفردی دارند.
عثمانیها بیشتر آبنماها را درون دیوارهای شهر و در کنار مسجدها میساختند تا مسلمانان پیش از ورود به مسجد وضو بگیرند و خود را پاکیزه کنند. این آبنماها همچنین بخششی خیرخواهانه برای مردم بودند و آب آشامیدنی پاکیزه را در اختیار همگان قرار میدادند. سقاهای عمومی نیز آب را به نقاط دیگر میرساندند.
آبرسانها کار پرمشغلهای داشتند، چون آب روان در همهجا در دسترس نبود. آبنماها در نزدیکی سبیلها نیز قرار داشتند؛ جایی که متصدی آنها آبمیوه میان مردم توزیع میکرد. بنابراین، هنگام بازدید از جاذبههای نمادین استانبول، چشمتان به این آبنماها باشد که تاریخ پرافتخار شهر را به تصویر میکشند.
در سال ۱۷۲۸، سلطان احمد سوم عثمانی این آبنما را در منطقه اسکودار در بخش آسیایی استانبول ساخت. این سازه چشمنواز با شکل چندضلعی و نقشونگارهای گلدارش، نوشتهها و اشعاری از شاعران شاکر، ندیم و رحمی را در خود جای داده است. سلطان این آبنما را به مادرش تقدیم کرد و در ابتدا آن را در ساحل تنگه بسفر ساخت؛ اما سالها بعد به مکان کنونیاش منتقل شد. امروزه میتوانید آن را در میدان اسکله ببینید.

این آبنما که با نام «آلمان چشمهسی» نیز شناخته میشود، با موزاییکهای طلاییاش یادآور سفر امپراتور ویلهلم دوم به استانبول است. این سازه در سال ۱۹۰۰ به استانبول آورده شد تا در میدان عمومی سلطان احمد قرار بگیرد. آبنما با ساختاری شبیه آلاچیق، موزاییکهای طلایی و هشت ستون مرمرین، نمونهای از معماری نئوبیزانسی است. لوحی نیز از مهماننوازی سلطان عبدالحمید دوم عثمانی در برابر امپراتور یاد میکند.

در سلطان احمد، روبروی توپکاپی، آبنمای سبیل احمد سوم یکی از زیباترین آبنماهاست. این آبنما به نام سلطان عثمانیای نامگذاری شده که آن را در سال ۱۷۲۸ ساخت. از گلدانهای نقاشیشده با دست گرفته تا زیر سقف و نقوش گلدار، جلوههای معماری چشمگیری دارد؛ نقوشی که مقرنس نام دارند و از تزئینات سنتی اسلامی هستند. طراحی آن نشاندهنده گذار از معماری کلاسیک رایج در شهر به سبک باروک است؛ تغییری که در پی افزایش نفوذ غرب در دوران اوج عثمانی پدید آمد.
از کاخ توپکاپی بهسوی موزه ایاصوفیه بروید تا آبنمای زیبای دیگری را ببینید که به سبک اصیل عثمانی ساخته شده است. آبنمای وضو یکی از بزرگترین و چشمنوازترین آبنماهای استانبول است. معماری این بنا که به دستور سلطان محمود اول ساخته شد، ۱۶ بخش و شیرهای برنزی دارد. روی کتیبهای برنزی نوشته شده است: «همهچیز را از آب آفریدیم» و هشت ستون مرمرین، گنبدی را که آبنما را پوشانده نگه داشتهاند.
در سال ۱۷۸۱، اسما سلطان، دختر سلطان احمد سوم، این آبنما و سکوی روباز نماز را ساخت که به نمازگاه نیز معروف است. هرچند معماری آن بهاندازه آبنماهای دیگر پرزرقوبرق نیست، همچنان دیدنی است و میتوان بازدید از آن را با گردش در موزه عکس استانبول همراه کرد.
در بیاوغلو، فواره مشهور توپخانه قرار دارد که به درخواست سلطان محمود دوم در سال ۱۷۳۲ ساخته شد. این فواره که در میدان توپخانه و نزدیک حمام بازسازیشده قرار دارد، گذار سلیقه معماری از سبک کلاسیک به باروک را نشان میدهد؛ درست مانند فواره سبیل احمد سوم. این بنای تاریخی در گذر سالها رو به فرسودگی رفت؛ اما پس از مرمت در سال ۲۰۰۶، شکوه پیشین خود را بازیافته است؛ از لبههای پیشآمده سقف گرفته تا حکاکیهای تزئینی روی دیوارها.

نزدیک مسجد امراهور در خیابان امراهورِ اسکودار، فواره عایشه سلطان قرار دارد؛ فوارهای که شاید بهاندازه برخی دیگر چشمگیر نباشد، اما همچنان جلوهای منحصربهفرد دارد. طاق آن به رنگهای قرمز و سفید است و با نقشهای گلمانند تزئین شده. این فواره تا سال ۱۹۴۰ کاملاً فعال بود و روی نمای جلویی آن بیتی دیده میشود که میگوید: «آب پاک چشمه زندگی، ۱۰۰۷.»
برکتزاده: اگر نزدیک ساختمان برج گالاتا هستید، فواره برکتزاده که قدمتش به قرن هجدهم میرسد نیز روایتگر داستانهایی از استانبول عثمانی است. این سازه پس از تعمیرهای مکرر، نزدیک به ۲۰۰ سال بعد به مکان کنونیاش منتقل شد. تابلویی در نزدیکی آن، اطلاعات مفیدی درباره همهچیز، از معماری گرفته تا اهمیت تاریخی فواره، ارائه میدهد.
صالحه سلطان: آماده شوید تا از زیبایی این سازه و داستانی که در پس آن نهفته است شگفتزده شوید. طبق افسانهها، مادر مصطفی دوم روزی سوار بر اسب در حال رفتن بود که کودکی گریان دید. مادر که از ناتوانی در انجام وظیفهاش برای بردن آب به خانه و خانواده ناراحت شده بود، کودک و خانوادهاش را به کاخ توپکاپی دعوت کرد. آن دختر سرانجام با مصطفی دوم ازدواج کرد و پسرش که داستان او را به یاد داشت، این فواره را به یادبود او ساخت.
آبانبار باسیلیکا: این آبانبار که در دوره بیزانس ساخته شده، نمونهای شگفتانگیز از ذوق معماری در شبهجزیره تاریخی است. شکل و آرایش ستونهای آن، این بنای تاریخی را به یکی از جاذبههای برتر استانبول تبدیل کرده است. این سازه مستقل که به دوره کلاسیک تعلق دارد، منبع آب کاخ قدیمی بیزانس بود. بااینحال، ویژگی معماری شاخص آن سرهای مدوسا در بخش انتهایی بناست.
مسجدهای تاریخی: استانبول، افزون بر فوارههای مشهورش، به مسجدهای سلطنتی پراکنده بر فراز هفت تپه نیز شهرت دارد. این بناهای نمادین، در کنار حمامهای ترکی، اهمیت دین را در زندگی روزمره دوران عثمانی به تصویر میکشند. بسیاری از مسجدها هنوز فعالاند، اما برای تماشای فضاهای باشکوه داخلیشان به روی عموم باز هستند. مجموعه مسجد آبی تنها یکی از نمونههاست و نمونههای فراوان دیگری نیز وجود دارد.

مشاور ارشد
آلکساندرا جیهانوغلو مشاور ارشد در Property Turkey و نویسندهای منظم در موضوعاتی از جمله Citizenship by Investment، مهاجرت، سفر و فرصتهای سبک زندگی در ترکیه است. نوشتههای او بر کمک به خوانندگان بینالمللی برای درک واقعیتهای عملی زندگی، سرمایهگذاری و ساختن آیندهای بلندمدت در این کشور تمرکز دارد.
مشاهده پروفایل کامل نویسنده →
"{{ rec.video.title }}"
